بررسی اثر تعدیل‌کنندگی توانایی مدیریت بر رابطه عدم‌قطعیت سیاست‌های اقتصادی و قابلیت مقایسه صورت‌های مالی

نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 کارشناسی ارشد حسابداری، دانشکده علوم اقتصاد و اداری، دانشگاه مازندران، بابلسر، ایران،

2 2) استادیار، گروه حسابداری، دانشکده علوم اقتصاد و اداری، دانشگاه مازندران، بابلسر، ایران

10.22051/jaasci.2023.44189.1789

چکیده

هدف: قابلیت مقایسه صورت‌های مالی، افزایش کیفیت گزارشگری مالی و کاهش عدم‌تقارن اطلاعاتی را در پی خواهد داشت. این عامل ممکن است تحت‌تأثیر عوامل کلان اقتصادی و سیاسی قرار گیرد. در این شرایط میزان توانمندی و درایت مدیران شرکت‌ها می‌تواند بر موازنه تأثیر عدم‌قطعیت سیاست اقتصادی در قابلیت مقایسه صورت‌های مالی اثربخش باشد. بر این اساس پژوهش حاضر، به دنبال بررسی تأثیر عدم‌قطعیت سیاست‌های اقتصادی بر قابلیت مقایسه صورت‌های مالی با تأکید بر نقش تعدیل‌کنندگی توانایی مدیریت می‌باشد.
روش پژوهش: دوره زمانی پژوهش طی سال‌های 1392 تا 1401 و نمونه آماری پژوهش 124 شرکت پذیرفته‌شده در بورس اوراق بهادار تهران است. جهت آزمون فرضیه‌های پژوهش از روش رگرسیون حداقل مربعات استفاده شد.
یافته‌ها: عدم‌قطعیت سیاست اقتصادی تأثیر منفی و معناداری بر قابلیت مقایسه صورت‌های مالی دارد. از طرفی، توانایی مدیران تأثیر رابطه منفی میان عدم‌قطعیت سیاست‌های اقتصادی و قابلیت مقایسه صورت‌های مالی را کاهش می‌دهد.
نتیجه‌گیری: قابلیت مقایسه صورت‌های مالی یکی از عواملی است که باعث افزایش سودمندی اطلاعات مالی ارائه شده در صورت‌های مالی می‌گردد. این عامل با افزایش عدم‌قطعیت سیاست اقتصادی، کاهش می‌یابد، اما مدیران کارآمد، در تلاش برای حفظ شهرت خود و با در نظر داشتن ریسک دعاوی حقوقی در شرایط عدم‌قطعیت سیاست اقتصادی با پرهیز از رفتار فرصت‌طلبانه، اطلاعات با کیفیت و گسترده‌تری را در اختیار ذی‌نفعان قرار داده و بدین ترتیب اثر منفی عدم‌قطعیت سیاست اقتصادی بر قابلیت مقایسه صورت‌های مالی را تضعیف می‌کنند.
دانش‌افزایی: پژوهش حاضر شواهدی مبنی بر مدیریت اطلاعات حسابداری در راستای کاهش قابلیت مقایسه صورت‌های مالی در شرایط عدم قطعیت سیاست اقتصادی توسط مدیران ناکارا و فرصت‌طلب را نشان می‌دهد

کلیدواژه‌ها

موضوعات


عنوان مقاله [English]

The effect of Economic Policy Uncertainty on the Comparability of Financial Statements: The Moderating Role of Managerial Ability

نویسندگان [English]

  • FATEMEH RAJAB ZADEH 1
  • Ghodratollah Barzegar 2
1 1) MSc, Department of Accounting, Faculty of Economics and Administrative Science, University of Mazandaran, Babolsar, Iran,
2 Assistant Professor, Department of Accounting, Faculty of Economic and Administrative Science, University of Mazandaran, Babolsar, Iran.
چکیده [English]

Purpose: The Effect of Financial Statement Comparability  will increase the financial reporting quality and reduce information asymmetry. This component may be influenced by macroeconomic and political factors; In this situation, the ability and tact of company managers can be effective in balancing the effect of economic policy uncertainty on the comparability of financial statements. From this point of view, the current research aims to investigate the effect of uncertainty of economic policies on the comparability of financial statements, emphasizing the moderating role of management ability.
Method: The paper covers the period from 2013 to 2022, with a statistical sample of 124 companies admitted to the Tehran Stock Exchange. The research hypotheses were tested using the regression least squares method.
Results: Economic policy uncertainty has a negative and significant effect on the comparability of financial statements. On the other hand, the ability of managers reduces the effect of the negative relationship between the uncertainty of economic policies and the comparability of financial statements..
Conclusion: Comparability of Financial Statements is one of the factors that increase the usefulness of financial information provided in financial statements; This component decreases with the increase of economic policy uncertainty. But efficient managers, in an effort to maintain their reputation and considering the risk of lawsuits in the conditions of economic policy uncertainty by avoiding opportunistic behavior, have provided more quality and extensive information to the stakeholders and thus efficient managers weaken the negative effect of economic policy uncertainty on the comparability of financial statements.
Contribution: The present paper shows the evidence of accounting information management in order to reduce the comparability of financial statements in the conditions of economic policy uncertainty by inefficient and opportunistic managers.

کلیدواژه‌ها [English]

  • Economic policy uncertainty
  • Financial Statement Comparability
  • Managerial Ability
ابوعطا، محمد و پوررشید، سیده زهرا (1395). دعوای مسئولیت مدنی سهام‌داران علیه مدیران شرکت سهامی در حقوق ایران و فرانسه. مطالعات حقوق خصوصی، 47(1)، 1-17.
اخگر، محمد امید؛ سجادی، زانیار و حاجی میرزائی، مائده (1400). ارتباط نااطمینانی سیاست‌های اقتصادی با مدیریت سود با تأکید بر نقش چرخه عمر شرکت‌ها. توسعه و سرمایه، 6(2)، 71-91.
امینیان، طاهره؛ صراف، فاطمه، امام وردی، قدرت اله و باغانی، علی (1397). اثرات نامتقارن شوک‌های قیمت نفت و نااطمینانی سیاست‌های اقتصادی بر بازده سهام صنایع در شرایط مختلف بازار. فصلنامه بورس اوراق بهادار، 11(43)، 5-22.
باغومیان، رافیک؛ محمدی، حجت و نقدی، سجاد (1395). نوسان متغیرهای کلان اقتصادی و پیش‌بینی سود توسط مدیران. مطالعات تجربی حسابداری مالی، 13(50)، 68-88.
بولو، قاسم؛ مرفوع، محمد وابولحسنی طرقی، علیرضا (1393). رابطه بین بازده غیرعادی و حسابداری محافظه‌کارانه در بورس اوراق بهادار تهران. دانش حسابداری، 14(57)، 27-63.
پاکدلان، سعید؛ آذربراهمان، علیرضا، آذربراهمان، جلال و شیخ نظر، مجتبی (1400). بررسی تأثیر قابلیت مقایسه صورت‌های مالی بر نوسانات نامتعارف بازده سهام. چشم‌انداز حسابداری و مدیریت، 4(54)، 54-41.
تاری وردی، یداله؛ نعیمی، عباس و رستمی، مریم (1397). تأثیر مدیریت سود فزاینده و مدیریت سود کاهنده بر کیفیت گزارشگری مالی. مدیریت کسب و کار، 10(40)، 69-86.
جعفری، علی؛ گرگانگی دوجی، جمادوردی، اشرفی، مجید و نادریان، آرش (1399). ارزیابی نقش تعدیل‌کننده متغیرهای کلان اقتصادی در رابطه بین معیارهای قابلیت مقایسه صورت‌های مالی و سیاست پرداخت سود سهام شرکت. فصلنامه علمی، پژوهش‌های رشد و توسعه اقتصادی، 11(41)، 117-136.
خواجوی، شکراله؛ جهاندوست مرغوب، مهران و ویسی‌حصار، ثریا. (1400). تأثیر توانایی مدیران بر پیامدهای عدم شفافیت اطلاعات شرکت. پژوهش‌های کاربردی در گزارشگری مالی، 10(1)، 149-185.
زراءنژاد، منصور و معتمدی، سحر (1391). بررسی رابطه متغیرهای کلان اقتصادی و شاخص کل قیمت سهام در بورس اوراق بهادار تهران. پژوهش‌نامه اقتصادی، 12(46)، 101-116.
سازمان حسابرسی (1398). دو ماهانه تحلیلی و اطلاع‌رسانی پژوهشی 21(102).
سالم دزفولی، بابک؛ صالحی، اله کرم، جرجرزاده، علیرضا و نصیری، سعید (1398). بررسی تأثیر عدم اطمینان اقتصادی بر مدیریت سود مبتنی بر اقلام تعهدی و مدیریت سود واقعی. دانش حسابداری و حسابرسی مدیریت، 8(30)، 95-116.
شایگان نو، نوید و آقاجانی، وحدت (1401). تأثیر سرمایه فکری بر قابلیت مقایسه صورت‌های مالی. چشم‌انداز حسابداری و مدیریت، 5(60)، 95-111.
شکرخواه، جواد و قاصدی دیزجی، کیوان (1395). تأثیر متغیرهای کلان اقتصادی بر تصمیمات تأمین مالی مدیران. مطالعات تجربی حسابداری مالی، 13(51)، 87-120.
صدیقی، روح‌اله؛ نادری نورعینی، محمد مهدی، زارعی، مهرداد و نادری نورعینی، رضا (1400). تأثیر هزینه‌های نمایندگی بر سودآوری با تأکید بر نقش توانایی مدیریتتحقیقات حسابداری و حسابرسی، 14(55)، 39-54.
عرب صالحی، مهدی؛ باری، سمانه و بهشور، اسحاق. (1396). بحران مالی جهانی و مدیریت سود در شرکت‌های پذیرفته شده در بورس اوراق بهادار تهرانپژوهش‌های حسابداری مالی و حسابرسی، 9(36)، 73-88.
قاسمی، قاسم؛ خدامی‌پور، احمد و شمس الدینی، کاظم (1400). بررسی نااطمینانی سیاست اقتصادی بر عدم‌تقارن اطلاعاتی، واکنش سرمایه‌گذاران به شگفتی سود و افشای اختیاری. دانش حسابداری مالی، 8(3)، 47-25.
قاسمی، قاسم؛ خدامی‌پور، احمد و شمس الدینی، کاظم (1401). نقش عدم اطمینان سیاست‌های اقتصادی در ارتباط بین افشای داوطلبانه‌ی اطلاعات و عدم‌تقارن اطلاعاتی. پیشرفت‌های مالی و سرمایه‌گذاری، 3(6)، 31-52.
قربانی، بهزاد پورطاهر اقدم، فرزانه و رهنما رودپشتی، فریدون. (1401). تأثیر محافظه‌کاری حسابرس و وجود عدم‌قطعیت سیاست‌های اقتصادی بر کیفیت سود.  قضاوت و تصمیم‌گیری در حسابداری و حسابرسی، 1(2)، 1-25.
قربانی، عالیه و سروش یار، افسانه (1396). تأثیر قابلیت مقایسه سود و اجزای نقدی و تعهدی آن بر عدم‌تقارن اطلاعاتی. پژوهش دانش حسابداری مالی، 4(3)،143-160.
کامیابی، یحیی و جوادی نیا، امیر (1400). بررسی اثر تعدیل‌کننده توانایی مدیریت بر رابطه بین احساسات سرمایه‌گذاران و محافظه‌کاری حسابداری. بررسی‌های حسابداری و حسابرسی، 28(1)،102-134.
کلانتری، علی؛ محمدی، سید موسی بهروزنیا، علیرضا (1400). بررسی رابطه بین قابلیت مقایسه صورتهای مالی و ساختار سررسید بدهی شرکتهای پذیرفته شده در بورس اوراق بهادار تهران. فصلنامه علمی تخصصی رویکردهای پژوهشی نوین در مدیریت و حسابداری، 5(17)، 145-158.
لونی، سمیه؛ عباسیان، عزت‌اله و حاجی، غلامعلی (1400). اثر نااطمینانی سیاست‌های اقتصادی بر سرمایه‌گذاری شرکتی: شواهدی از شرکت‌های پذیرفته‌شده در بورس اوراق بهادار تهران. تحقیقات مالی، 23(2)، 249-268.
مراد‌زاده فرد، مهدی (1395). توانایی مدیریتی، کارایی سرمایه‌گذاری و ریسک سقوط آتی قیمت سهام. فصلنامه مطالعات تجربی حسابداری مالی، 13(50)، 25-56.
مرادی، احیا؛ وردی‌پور لمر، سعیده و صفری پرور مریان، شفیقه (1396). بررسی تأثیر توانایی مدیران بر ارزش ایجاد شده برای سهام‌داران شرکت‌های عضو بورس اوراق بهادار تهران. چهارمین کنفرانس بین‌المللی تکنیک‌های مدیریت و حسابداری، تهران.
مهدوی، غلامحسین و سرمدی‌نیا،عبدالمجید (1397). بررسی میزان تعامل رشته حسابداری با سایر علوم و رشته‌های دانشگاهی از بُعد پژوهشی. دانش حسابداری مالی، 5(3)، 25-44.
موسوی شیری، سید محمود؛ سبزی، صغری و قدردان، احسان (1402). بررسی رابطه بین استراتژی‌های تجاری شرکت و توانایی مدیریت در دوره بحران مالی با کیفیت سود. مطالعات حسابداری و حسابرسی، 12(45)، 57-80.
هاشمی دهچی، مجید؛ ایزدی نیا، ناصر و حاجیان نژاد، امین (1400). تأثیر قابلیت مقایسه صورت‌های مالی بر ارتباط ارزشی سود با تأکید بر عدم شفافیت گزارشگری مالی و ضعف کنترل‌های داخلی. پیشرفت‌های حسابداری، 13(1)، 379-409.
Abouata, M; & Pourrashid, S. Z. (2017). Civil Liability Claim Of Stockholders Against Directors Of Companies In Iranian And French Law. Law Quarterly, 47(1), 1-17.‏ (In Persian).
Akhgar, M. O; Sajjadi, Z; & Hajimirzaei, M. (2021). The Relationship between Economic Policy Uncertainty and Earnings Management with Emphasis on Life Cycle Stages. Journal of Development and Capital, 6(2), 71-91. (In Persian).
Aminian, T; Saraf, F; Imam Vardi, Q. E; & Baghani, A. (2017). Asymmetric effects of oil price shocks and uncertainty of economic policies on industrial stock returns in different market conditions. Stock Exchange Quarterly, 11(43), 5-22. (In Persian).
Arabsaleli, M; Bari,S; & Behshour, I. (2018). Global financial crisis and earnings management in firms listed in the Tehran stock exchange. ‏The Financial Accounting and Auditing Researches, 9(36), 73-88. (In Persian).
 Baghoomian, R; Mohammadi, H. M; & Naghdi, S. (2016). Macroeconomic Variables Fluctuations and Management Earnings Forecast. Empirical Studies in Financial Accounting, 13(50), 65-88. (In Persian).
Biswas, P. K; Habib, A; & Ranasinghe, D. (2022). Firm life cycle and financial statement comparability. Advances in Accounting, 58, 100608.
Biswas, P. K; Ranasinghe, D; & Tan, E. K. (2023). Impact of product market competition on real activity manipulation: Moderating role of managerial ability. Accounting & Finance63(1), 247-275.
Bjornsen, M; & Stallings, M. (2022). Managerial Ability and Financial Statement Comparability. ‏
Bolo, Q; Marfo, M; & Abolhassani Torghi, A. (2014). The Relationship between Abnormal Returns and Conservative Accounting in Tehran Stock Exchange. Auditing Knowledge, 14(57), 27-63.‏ (In Persian).
Chakravarthy, J; DeHaan, E; & Rajgopal, S. (2014). Reputation repair after a serious restatement. The Accounting Review89(4), 1329-1363.
Chen, B; Kurt, A. C; & Wang, I. G. (2020). Accounting comparability and the value relevance of earnings and book value. Journal of Corporate Accounting & Finance31(4), 82-98.
Chiang, T. C. (2022). Evidence of economic policy uncertainty and COVID-19 pandemic on global stock returns. Journal of Risk and Financial Management, 15(1), 28.
De Franco, G; Kothari, S. P; & Verdi, R. S. (2011). The benefits of financial statement comparability. Journal of Accounting research, 49(4), 895-931.
Demerjian, P. R; Lev, B; Lewis, M. F; & McVay, S. E. (2013). Managerial ability and earnings quality. The accounting review88(2), 463-498.‏
Dhole, S; Liu, L; Lobo, G. J; & Mishra, S. (2021). Economic policy uncertainty and financial statement comparability. Journal of Accounting and Public Policy, 40(1), 106800.
Ge, R; Seybert, N; & Zhang, F. (2019). Investor sentiment and accounting conservatism. Accounting Horizons33(1), 83-102.‏
Ghasemi, G; Khodamipour, A; & Shamsadini, K. (2021). Investigating of Economic Policy Uncertainty on Information Asymmetry, Investors’ Reaction To Earnings Surprises and Management Disclosures. Financial Accounting Knowledge, 8(3), 25-47. (In Persian).
Ghasemi, G; Khodamipour, A; & Shamsadini, K. (2022). The role of economic policy uncertainty in the relationship between voluntary disclosure of information and information asymmetry. Advances in Finance and Investment, 3(6), 52-31. (In Persian).
Ghorbani, A; & Soroush Yar, A. (2017). The Effect of Earnings Comparability and Cash Flows and Accruals Components on Information Asymmetry. Financial Accounting Knowledge, 4(3), 143-160. (In Persian).
Ghorbani, B; Pourtaher Eghdam, F; & Rahnama Roodposhti, F. (2022). The Impact of Auditor Conservatism and the Uncertainty of Economic Policies on Profit Quality. Judgment and Decision Making in Accounting and Auditing, 1(2), 1-25. (In Persian).
Guedhami, O; Pittman, J. A; & Saffar, W. (2014). Auditor choice in politically connected firms. Journal of accounting research, 52(1), 107-162.‏
hashemi dehchi, M; izadinia, N; & Hajiannejad, A. (2021). The effect of Financial Statement Comparability on Value Relevance of Earning and Book value with Emphasis on Financial Reporting Opacity and Internal Control Weakness. Journal of Accounting Advances, 13(1), 379-409. (In Persian).
Imhof, M. J; Seavey, S. E; & Watanabe, O. V. (2022). Competition, proprietary costs of financial reporting, and financial statement comparability. Journal of Accounting, Auditing & Finance, 37(1), 114-142.
Jafari, A; Gorganli Davaji, J; Ashrafi, M; & Naderian, A. (2020). Evaluating the Moderating Role of Macroeconomic Variables in the Relationship between Financial Statement Comparability Criteria and Corporate Dividend Payout Policy. Economic Growth and Development Research11(41), 136-117.‏ (In Persian).
Jiang, M; Xu, X;  & Yang, J. (2023). Opportunity for whom: Economic policy uncertainty, managerial ability and firm value. Applied Economics Letters30(16), 2220-2223.
Kalantari, A; Mohammadi, S. M; & Behroznia, A. (2021). Investigating the relationship between the comparability of financial statements and the debt maturity structure of companies listed on the Tehran Stock Exchange. Specialized Scientific Quarterly of New Research Approaches in Management and Accounting, 5(17), 145-158. ‏ (In Persian).
Kamyabi, Y; & Javady Nia, A. (2021). Investigating the Effect of Moderating Managerial Ability on the Relationship between Investor Sentiment and Accounting Conservatism. Accounting and Auditing Review28(1), 102-134.‏ (In Persian).
Karadima, M; & Louri, H. (2021). Economic policy uncertainty and non-performing loans: The moderating role of bank concentration. Finance Research Letters, 38, 101458.
Khajavi, S; Jahandoust, M. M; & Weysihesar, S. (2021). The Impact of Managers' Ability on the Consequences of Corporate Opacity. ‏ Journal of applied research in finanicial reporting, 10(1), 149-185. (In Persian).
Kim, J. B; Li, L; Lu, L. Y; & Yu, Y. (2016). Financial statement comparability and expected crash risk. Journal of Accounting and Economics61(2-3), 294-312.
Kim, S; Kraft, P; & Ryan, S. G. (2013). Financial statement comparability and credit risk. Review of Accounting Studies18(3), 783-823.
Loni, S; Abbasian, E; & Haji, G. (2021). The Effect of Economic Policy Uncertainty on Corporate Investment: Evidence from Companies Listed on the Tehran Stock Exchange. Financial Research Journal, 23(2), 249-268. (In Persian).
Luo, Y; & Zhang, C. (2020). Economic policy uncertainty and stock price crash risk. Research in International Business and Finance, 51, 101112.
Mahdavi, G; & Sarmadinia, A. (2018). Examining the Research-based Interaction between Accounting and Other Fields of Study. Financial Accounting Knowledge, 5(3), 25-44. (In Persian).
Moradi, I; Verdipour Lamar, S; & Safari Parvar Merian; Sh. (2016). Investigating the impact of managers' ability on the value created for shareholders of Tehran Stock Exchange member companies. The fourth international conference on management and accounting techniques, Tehran. (In Persian).
Moradzadehfard, M. (2016). Managerial Talent, Investment Efficiency and Stock Price Crash Risk. Empirical Studies in Financial Accounting, 13(50), 33-64. (In Persian).
Mousavi Shiri, S. M; Sabzi, S; & Ghadrdan, E. (2023). Investigating the Relationship Between the Company's Business Strategies and Management Ability in Times of Financial Crisis with Profit Quality. Accounting and Auditing Studies, 12(45), 57-80  (In Persian).
Nagar, V; Schoenfeld, J; & Wellman, L. (2019). The effect of economic policy uncertainty on investor information asymmetry and management disclosures. Journal of Accounting and Economics, 67(1), 36-57.
Organization of Audit (2019). Bi-Monthly Analytical and Research Informative Journal 21(102)." (In Persian).
Ozili, P. K. (2021). Financial reporting under economic policy uncertainty. Journal of Financial Reporting and Accounting, 19(2), 325-338.
Pakdelan, S; Azarberahman, A;  Azarberahman, J; & Shikhnazar, M. (2022). The effect of financial statement comparability on idiosyncratic return volatility. Journal of Accounting and Management Vision, 4(54), 41-54. (In Persian).
Ross, J; Shi, L; & Xie, H. (2020). The determinants of accounting comparability around the world. Asian Review of Accounting, 28(1), 69-88.
Salem Dezfuli, B; Salehi, A; Jorjorzadeh, A; & Nasiri, S. (2019). The Effect of Economic Uncertainty on Accrual Based Earnings Management and Real Earnings Management. Journal of Management Accounting and Auditing Knowledge, 8(30), 95-116. (In Persian).
Seddighi, R; Naderi Nouraini, M. M; Zarei, M; & Nouraini, R. N. (2022). The Effect of Agency Costs on Profitability with an Emphasis on the role of Management Ability. Accounting and Auditing Research, 14(55), 39-54.‏ (In Persian).
shayeghan no, N; & agajani, V. (2022). The effect of intellectual capital on the comparability of financial statements. Journal of Accounting and Management Vision, 5(60), 95-111. (In Persian).
Shekarkhah, J. S; & Ghasedi Dizaji, K. (2016). the Effect of Macroeconomic Variables on Management Financing Decision. Empirical Studies in Financial Accounting, 13(51), 87-120. (In Persian).
Tariverdi, Y.I; Naeimi, A; & Rostami, M. (2018). The effect of increasing profit management and decreasing profit management on the quality of financial reporting. Business management, 10(40), 69-86. (In Persian).
Yang, N. (2022). Economic policy uncertainty, managerial ability, and the peer effect of corporate investment. Mathematical Problems in Engineering, 2022, 1-15.‏
Zarra Nezhad, M; & Motamedi, S. (2012). Investigation of the Relationship between Macroeconomic Variables and Overall Price Index of Tehran Stock Exchange. Economics Research, 12(46), 101-116. (In Persian).